Có người từng nói: “Tình yêu tuổi học trò dù dại khờ và ngây thơ, nhưng đối với mỗi người đó chính là một kỷ niệm đẹp.” Quả thật, mối tình ấy lúc nào cũng trong veo và thuần khiết. Trong “Cây chuối non đi đôi giày xanh”, Nguyễn Nhật Ánh đã khéo léo tái hiện lại tình yêu tuổi mới lớn. Tác phẩm đan xen những rung động đầu đời và cảm xúc hồn nhiên, gợi nhớ ngày tháng đầy mộng mơ.
1. “Cây chuối thì làm sao có thể đi giày được nhỉ?”
Đọc nhiều tác phẩm của nhà văn Nguyễn Nhật Ánh, mình vẫn luôn ấn tượng với sự độc đáo trong cách ông đặt nhan đề. Chẳng hạn như “Mùa hè không tên”, “Có hai con mèo ngồi bên cửa sổ”,… Lần đầu cầm trên tay cuốn sách “Cây chuối non đi đôi giày xanh” cũng vậy, mình đã không khỏi thắc mắc: “Cây chuối thì làm sao có thể đi giày được nhỉ?”.
Hóa ra, đó là vì Đăng – nhân vật chính của truyện từng vô tình kể với nhỏ Thắm rằng cậu thích màu xanh. Từ ấy, mỗi khi gặp Đăng, cô bé luôn diện một bộ trang phục màu xanh từ đầu đến chân để được cậu khen ngợi.

Không chỉ nhan đề, mà cách mở đầu của tác phẩm cũng “có một không hai”. Câu chuyện bắt đầu khi Đăng được hai người bạn nhờ viết về tuổi thơ của ba người họ tại Hà Lam. Thị trấn Hà Lam là nơi mà Đăng gắn bó suốt nhiều năm. Khi được nhờ viết truyện, Đăng bối rối không biết nên bắt đầu từ đâu, vì anh có vô vàn kỷ niệm ở vùng quê thân thương ấy. Thế rồi, cánh cửa ngược thời gian dần mở ra, Nguyễn Nhật Ánh dẫn dắt độc giả trở về những ngày ấu thơ đầy cảm xúc của bọn trẻ con.
Là một người say mê các tác phẩm của Nguyễn Nhật Ánh, mình đã quá quen thuộc những câu chuyện tuổi thơ tại chốn làng quê. Dù vậy, tác giả luôn có cách biến tấu và thêm thắt những tình tiết mới mẻ, làm cho câu chuyện trong “Cây chuối non đi đôi giày xanh” lúc nào cũng cuốn hút. Thỉnh thoảng, mình bật cười trước hành động ngây ngô và dí dỏm của bọn trẻ con.
Gợi ý:
“Mùa hè không tên” – Cuốn sách đưa bạn trở về miền ấu thơ
“Hơi thở con Sen” – Nói chuyện chuyên môn bằng ngôn ngữ dễ hiểu
“Thấu hiểu và định vị bản thân để sống đời rực rỡ” – Cuốn sách hướng dẫn sử dụng chính mình
2. Những rung động đầu đời
“Cây chuối non đi đôi giày xanh” đã khắc họa chân thực những rung động đầu đời trong sáng của tuổi mới lớn. Đó là khoảnh khắc cậu bé Đăng nhận ra cảm xúc khác lạ của mình dành cho nhỏ Thắm. Ban đầu, cậu chỉ coi nhỏ Thắm như một người bạn cùng bàn bình thường, nhưng rồi cậu bỗng nhiên thấy cô cũng dễ thương. Sự ngây ngô ấy làm mình nhớ đến nhân vật Khoa trong “Bảy bước tới mùa hè” – một chàng trai tinh nghịch nhưng rất si tình.
Nghiền ngẫm từng trang sách, mình dường như cảm nhận được những trăn trở của Đăng. Đặc biệt là khi Đăng dần ý thức được tình cảm giữa cậu và Thắm bắt đầu có những phút giây ngại ngùng, giận hờn và ghen tuông: “Khi đứa con gái lớn lên, nó biết xấu hổ, tình bạn giữa đứa con trai và con gái bắt đầu tan vỡ.” Cũng có lúc, Đăng cảm thấy bối rối trước lời ẩn ý của nhỏ Thắm: “Mình không thích Đăng ngày nào cũng xuống chơi với chị em nhỏ Lan đâu!”.
Sau vài năm rời xa thị trấn Hà Lam, Đăng trở về và tiếp tục học tại ngôi trường cũ. Nhưng mọi thứ đã không còn như xưa. Đăng chợt nhận ra mình không thể dành tình bạn đơn thuần cho Thắm như trước nữa, bởi cô đã ra dáng một thiếu nữ mất rồi. Cậu không còn đến nhà rủ Thắm đi học hay ngồi cùng bàn dù cả hai học chung lớp. Mỗi khi đọc những dòng suy nghĩ của Đăng, mình chợt nhớ đến tình yêu “gà bông” của đám bạn trong lớp thuở trước.

Bên cạnh chuyện tình trong sáng ấy, “Cây chuối non đi đôi giày xanh” còn có sự góp mặt của đám bạn đáng yêu: Phan, chú tiểu Khôi, nhỏ Lan, nhỏ Ngọc, thằng Định, thằng Biểu,… Chúng hồn nhiên bên nhau suốt những năm tháng tuổi thơ, cùng nhau đi học bơi rồi suýt chết đuối, bảo vệ nhau trước kẻ xấu, hay ngượng ngùng khi bị trêu chọc.
Ngoài ra, sự xuất hiện của các nhân vật như ông Cứ, ông Hoạch, bà Ước, thầy Lãm, cô Sa, anh Thắm, chị Hòe,… cũng làm tăng thêm tính mới mẻ cho câu chuyện.
3. Ý nghĩa nhân văn đằng sau tác phẩm
Trong tác phẩm, Nguyễn Nhật Ánh cũng khéo léo lồng ghép những tình tiết mang tính nhân văn. Chẳng hạn như khi bị ba mẹ ép phải cưới chồng sớm, nhỏ Thắm đã mạnh dạn đứng lên giành lại hạnh phúc của chính mình. Qua câu chuyện này, tác giả gửi gắm thông điệp phản đối hôn nhân sắp đặt – một hủ tục vẫn còn tồn tại ở một số vùng quê.

Bên cạnh đó, nhân vật mình đặc biệt yêu thích trong cuốn sách “Cây chuối non đi đôi giày xanh” là chú tiểu Khôi. Câu chuyện của cậu truyền tải thông điệp về tình thân, lòng hiếu thảo và trách nhiệm với gia đình. Chú tiểu Khôi còn gây ấn tượng với mình trong cách cậu đối diện với khó khăn, đối xử với bạn bè, cùng với sự chân thành dành cho người thân.
Thỉnh thoảng, mình lại tìm một góc nhỏ trong quán cà phê, rồi lặng lẽ đọc sách giữa sự xô bồ và nhộn nhịp của thành phố. Mặc dù mình đã đọc “Cây chuối non đi đôi giày xanh” nhiều lần, nhưng nó vẫn luôn khiến mình thổn thức với mối tình “gà bông” đầy ngọt ngào. Nếu bạn đang tìm đọc những tác phẩm về tuổi thơ hay chuyện tình tuổi học trò, đừng quên ghé anthu.net để khám phá cảm nhận về các cuốn sách này nhé.
Tác giả bài viết: Huỳnh Ngọc