Không ít người cho rằng hạnh phúc đến từ những thành tựu mà ta đạt được, chẳng hạn như một công việc tốt, một tình yêu đẹp hay sự đủ đầy về vật chất. Mình cũng từng bám víu vào hạnh phúc như thế. Nhưng đến một ngày, ngay cả khi đã đạt được những thành tựu mà bản thân hằng mong muốn, mình vẫn cảm thấy trống rỗng. Mình từng không hiểu vì sao lại có chuyện lạ đời như vậy, cho đến khi đọc được cuốn sách “Hiểu về trái tim” của tác giả – Thiền sư Minh Niệm.
1. Theo bước thầy Minh Niệm: Đánh thức bình yên trong tim mình, lan tỏa đến tim người
Mình biết đến thầy Minh Niệm trong những ngày đầy chênh vênh của tuổi 20, khi không biết phải chọn con đường nào giữa vô vàn ngã rẽ cuộc đời. Lúc đó, những bài pháp thoại của thầy đến với mình như một tia sáng, dẫn lối mình thoát khỏi “ma trận” chỉ toàn sự mông lung và hoài nghi về bản thân.
Sau này, khi tìm hiểu sâu hơn, mình còn được truyền cảm hứng bởi chính hành trình mà thầy đã trải qua. Từ sau biến cố cả cha lẫn mẹ qua đời vì tai nạn, dù đã đi theo con đường tu tập một thời gian dài, thầy Minh Niệm vẫn rơi vào cảnh suy sụp và hoang mang về tương lai phía trước. Nhưng thay vì mãi chìm đắm trong khổ đau, thầy đã quyết định đứng lên, bắt đầu hành trình “tu bụi” hai năm trên đất Mỹ.

Suốt thời gian rong ruổi nơi xứ người, thầy đã đối mặt với không ít gian nan, sống giữa những mảnh đời khốn khó và tận mắt chứng kiến rất nhiều câu chuyện thực tế về cuộc sống khắc nghiệt. Chính trải nghiệm ấy đã giúp thầy thấu hiểu sâu sắc hơn đâu là thứ thực sự chi phối đời sống nội tâm của con người, từ đó dần chữa lành bản thân, đồng thời trở thành một nhà trị liệu tâm lý. Đây cũng là cơ duyên để thầy viết nên cuốn sách “Hiểu về trái tim”, lan tỏa sự bình yên đến rất nhiều “trái tim” đang tan vỡ khác.
Với mình, theo bước thầy Minh Niệm không có nghĩa là phải gõ mõ, tụng kinh hay rút lui khỏi đời sống để ẩn tu. Thay vào đó, mình học được cách lắng nghe bản thân, chấp nhận tổn thương và từng bước quay về với sự an yên vốn có trong tâm hồn.
Gợi ý:
“Hơi thở con Sen” – Nói chuyện chuyên môn bằng ngôn ngữ dễ hiểu
“Có hai con mèo ngồi bên cửa sổ” – Khi tình bạn vượt qua mọi ranh giới
“Khéo ăn nói sẽ có được thiên hạ” – Bí quyết giao tiếp, tạo dựng mối quan hệ thành công
2. “Hiểu về trái tim” – Hiểu mình để sống đời hạnh phúc
“Cách đây mười tám năm, tôi đã quyết lòng ra đi tìm hạnh phúc chân thật. Dù thời điểm ấy, ý niệm hạnh phúc chân thật trong tôi còn rất mơ hồ,…” lần đầu tiên ra mắt cuốn sách “Hiểu về trái tim”, thầy Minh Niệm đã chia sẻ như vậy. Đây cũng là câu nói đã thôi thúc mình phải đọc ngay cuốn sách này, bởi mình như nhìn thấy chính bản thân trong đó – dù lạc lối nhưng vẫn nuôi một niềm tin mong manh rằng hạnh phúc sẽ đến.

“Hiểu về trái tim” có 50 chương, tương ứng với 50 bài học về tất thảy những cảm xúc thường thấy ở một con người, từ vui, buồn, yêu, ghét cho đến giận hờn. Vẫn với giọng văn nhẹ nhàng như các bài pháp thoại thầy giảng cho đại chúng, “Hiểu về trái tim” đã giúp mình nhận ra hạnh phúc hay khổ đau thực chất không hoàn toàn đến từ những tác động bên ngoài.
Cuộc sống vốn dĩ là một chuỗi những điều thuận lợi xen lẫn trở ngại và thử thách. Khi mọi thứ diễn ra đúng kế hoạch, ta sẽ cảm thấy nhẹ lòng. Ngược lại, khi có điều gì đó không như mong đợi, ta sẽ cảm thấy bực bội và muộn phiền. Vậy nên, chỉ khi học được cách chấp nhận cả những điều như ý và bất như ý, ta mới có thể dễ dàng thoát khỏi khổ đau để tìm về hạnh phúc.
3. Học cách gọi tên cảm xúc tiêu cực
Mình từng nghĩ khổ đau và lạc lối là cảm xúc của riêng những ai đã trải qua thiếu thốn, mất mát hay thất bại. Nhưng khi đọc “Hiểu về trái tim”, mình mới hiểu khổ đau không phân biệt người giàu hay người nghèo, kẻ có cuộc sống khó khăn hay thuận lợi. Sự bất an có thể tràn vào tâm trí ta bất cứ lúc nào, trong bất cứ hoàn cảnh nào.
“Người nghèo vì không chấp nhận cái nghèo, oán ghét cái nghèo, muốn được giàu nên họ khổ. Người giàu sợ bấy nhiêu tài sản chưa đủ làm người khác nể phục, sợ bị phá sản, sợ bị kẻ xấu lợi dụng hay hãm hại nên mới khổ. So ra cái khổ của người giàu còn phức tạp và nan giải hơn người nghèo.” – trích “Hiểu về trái tim”
Chỉ một đoạn vậy thôi đã khiến mình phải giật mình, để rồi nhìn lại bản thân và tự hỏi: “Đã bao nhiêu lần mình để cảm xúc chi phối, đã giận dữ chỉ vì không được như ý, đã buồn rầu vì mất đi thứ mình đang sở hữu?” Và hình như, cảm giác chênh vênh của tuổi 20 cũng đến từ sự lo lắng khi mình sợ thua thiệt người khác.

Mình hiểu ra rằng, cảm xúc tiêu cực sẽ luôn xuất hiện trong cuộc sống, như một phần tất yếu của sự biến động và vô thường. Vấn đề không nằm ở việc có cảm xúc tiêu cực hay không, mà là mình có nhận diện được chúng hay không. Khi gọi tên được nỗi tức giận, mình có thể dừng lại trước khi làm tổn thương ai đó. Khi thấy được nỗi thất vọng, mình không còn dằn vặt mà học cách tha thứ cho bản thân mỗi lúc mắc sai lầm. Khi nhận ra cơn tuyệt vọng đang choán lấy tâm trí, mình cố gắng đứng lên, tìm ra con đường mới để bước tiếp.
Đây cũng là mấu chốt của việc tìm thấy hạnh phúc trong cuộc đời: “Tâm ta như thế nào thì ta sẽ cảm nhận hạnh phúc như thế ấy.”
Thầy Minh Niệm từng chia sẻ rằng dù “Hiểu về trái tim” được thầy viết ra từ chính những quan sát thực tế, nhưng đọc lại, thầy chỉ hài lòng khoảng 80%. Bởi 20% còn lại vẫn là lý thuyết của Triết học Phật giáo và thầy đang phải tiếp tục rèn luyện, thực hành mỗi ngày. Với trải nghiệm đọc của bản thân, mình cũng có cảm nhận rằng nếu chưa từng trải qua khổ đau hay những cuộc khủng hoảng hiện sinh, có thể bạn sẽ thấy cuốn sách chỉ toàn đạo lý mơ hồ.
Khác với các cuốn sách chữa lành, sách tâm lý khác như “Thấu hiểu và định vị bản thân để sống đời rực rỡ”, “Hiểu về trái tim” không nêu rõ định hướng hay giải pháp cụ thể cho từng vấn đề hiện hữu. Thay vào đó, bạn cần đọc, hiểu, ngẫm thật kỹ và tự liên hệ để có thể rèn luyện mình.
Những bài học mà tác giả Minh Niệm chia sẻ trong “Hiểu về trái tim” là sự kết hợp giữa trải nghiệm thực tế cá nhân cùng chiều sâu của Triết học Phật giáo Đại thừa. Qua đó, cuốn sách có thể mang đến cho người đọc sự sáng suốt để đón nhận mọi sự hỷ – nộ – ái – ố trong cuộc sống một cách bình thản nhất. Và nếu bạn cũng là một tác giả muốn lan tỏa những giá trị yêu thương từ cuốn sách của mình đến cộng đồng, đừng ngại liên hệ với án thư qua email: anthu.contact@gmail.com để được hỗ trợ truyền thông.
Tác giả bài viết: Ngọc Ánh