Khi viết bài cho review sách cho anthu.net, thỉnh thoảng mình thấy nản và lười viết. Những lúc như vậy, mình lại nhớ đến một nguyên tắc trong cuốn sách “Atomic Habits” của tác giả James Clear: “Khi muốn xây dựng một thói quen, hãy làm nó hấp dẫn hơn.” Từ đó, mình đặt ra yêu cầu cho bản thân: Sau khi hoàn thành một bài viết review sách, mình có thể xem một bộ phim trong nửa tiếng. Cho đến bây giờ, cách xây dựng thói quen theo hướng dẫn của “Atomic Habits” vẫn còn hiệu quả và giúp mình duy trì viết đều đặn.
1. Tại sao lại gọi là “Thói quen nguyên tử?”
Bạn có từng thắc mắc tại sao cuốn sách có tên là “Atomic Habits: Thói quen nguyên tử” không? Thực chất, ý tưởng cuốn sách bắt nguồn từ một vụ tai nạn nghiêm trọng của tác giả James Clear. Khi còn học trung học, anh bị một chiếc gậy bóng chày đập trúng mặt, khiến xương sọ bị gãy nghiêm trọng. Trong quá trình hồi phục, James nhận ra chính sự lặp lại những hành động nhỏ bé như tập thở, tập ngửi,… đã góp phần hồi phục cơ thể và tinh thần anh.
Tai nạn này đã hình thành trong James Clear một niềm tin mạnh mẽ rằng: “Những thành công lớn được xây dựng từ chính những thói quen nhỏ hàng ngày.” Đây cũng chính là cảm hứng để cái tên “Atomic Habits” ra đời.

Cuốn sách “Atomic Habits” bao gồm bốn nguyên tắc lớn, và mỗi nguyên tắc lớn lại được chia ra thành các nguyên tắc nhỏ hơn. Không giống phần lớn sách self-help trên thị trường, “Atomic Habits” không khuyên ta phải thực hiện những thói quen nào, mà tập trung hướng dẫn cách xây dựng thói quen mà ta muốn. Không chỉ hướng dẫn cách ta xây dựng thói quen tốt, cuốn sách còn giúp chúng ta loại bỏ thói quen xấu nữa.
Ngoài ra, trong cuốn sách, James còn phân tích rằng nếu mỗi ngày ta cải thiện bản thân chỉ 1%, thì sau một năm, kết quả tích lũy có thể lên đến 37 lần. Một con số làm mình không khỏi ngạc nhiên.
Gợi ý:
10 cuốn sách thiếu nhi hay nên có trong tủ sách của trẻ
Top 5 cuốn sách nên đọc dành cho người mới đọc sách
“Chú mèo dạy hải âu bay” – Tình yêu thương bắt đầu từ một lời hứa
2. Tổng quan về các nguyên tắc trong “Atomic Habits” và cách mình áp dụng
Dưới đây là bốn nguyên tắc chính trong cuốn sách và cách mình đã áp dụng chúng vào cuộc sống hằng ngày:
2.1. Nguyên tắc 1: Khiến nó trở nên rõ ràng
Trong cuốn sách “Atomic Habits”, James Clear nhấn mạnh rằng để xây dựng một thói quen hiệu quả, điều quan trọng là ta phải khiến nó trở nên rõ ràng. Nói cách khác, ta cần xác định mình sẽ làm gì, vào lúc nào và ở đâu.
Chẳng hạn, thay vì nói: “Cuối tuần này mình sẽ viết bài review”, mình sẽ lên lịch cụ thể: “Mình sẽ viết bài review sách “Chú mèo dạy hải âu bay” vào lúc tám giờ sáng Chủ Nhật tại quán cà phê Zone Six.”
Mình thường xuyên áp dụng cách này khi viết bài review cho sách mà các tác giả gửi về anthu.net. Để có một bài review thật sự chất lượng, chúng mình phải luôn dành thời gian đọc và ngẫm kỹ nội dung của sách. Việc xác định thời gian và địa điểm viết cụ thể giống như một lời nhắc nhở rằng đã đến giờ làm việc, và mình cần bắt đầu ngay để đảm bảo tiến độ gửi bài.
2.2. Nguyên tắc 2: Khiến nó trở nên hấp dẫn
Một thói quen càng hấp dẫn, ta càng có xu hướng duy trì nó lâu dài. Theo James Clear, cách hiệu quả để làm điều này là kết hợp thói quen cần thiết nhưng khó duy trì với một hoạt động mà mình thích. Đây cũng là nguyên tắc mà mình thường xuyên áp dụng.

Ví dụ như, hồi còn trong đội tuyển học sinh giỏi Tiếng Anh, mình biết bản thân cần luyện kỹ năng nghe, nhưng lại lười vô cùng. Thế là, mình quyết định luyện nghe bằng cách xem các bộ phim song ngữ. Nhờ cách này, việc học Tiếng Anh với mình đã trở nên thú vị hơn nhiều.
2.3. Nguyên tắc 3: Khiến nó trở nên dễ dàng
Hồi còn tập gym, có những buổi sáng mình lười thức dậy, chỉ muốn ngủ vùi trong chiếc chăn ấm áp. Để khắc phục điều đó, mỗi tối mình đều chuẩn bị sẵn đồ tập, giày, chai nước và áo khoác. Sáng hôm sau mình chỉ cần thay đồ là có thể ra khỏi nhà. Đây cũng chính là nguyên tắc duy trì thói quen thứ ba trong cuốn sách “Atomic Habits” của James Clear.
Thói quen sẽ khó duy trì nếu nó đòi hỏi quá nhiều nỗ lực ban đầu. Chính vì thế, James cho rằng để thiết lập một thói quen, ta cần chuẩn bị một môi trường thuận lợi để xây dựng nó.
2.4. Nguyên tắc 4: Tạo cảm giác thỏa mãn
James khuyến khích mọi người nên thưởng cho bản thân sau khi hoàn thành một thói quen tốt. Con người thường bị thu hút bởi những phần thưởng ngắn hạn. Vì vậy cảm giác thỏa mãn ngay lập tức sau khi thực hiện một thói quen sẽ giúp bạn duy trì nó một cách đều đặn.
Với mình, sau khi hoàn thành một bài viết dài hơn 1000 chữ, mình sẽ tự thưởng bằng cách đọc truyện hoặc nghe nhạc để thư giãn. Khi được nhận lương, mình thưởng cho bản thân một bộ áo quần mới như một món quà động viên sau những ngày làm việc chăm chỉ.
3. Điều mình thích ở cuốn sách “Atomic Habits”
Với mình, điều gây ấn tượng xuyên suốt cuốn sách là nội dung được trình bày rõ ràng, mạch lạc và dễ đọc. Các chương được sắp xếp hợp lý, dẫn đắt người đọc đi từ ý tưởng này sang ý tưởng khác một cách tự nhiên mà không hề rối rắm.

Không chỉ dừng lại ở việc giải thích ý nghĩa của các nguyên tắc, tác giả còn minh họa bằng nhiều ví dụ và câu chuyện thực tế. Từ những vận động viên Olympic xây dựng thói quen nhỏ để đạt đỉnh cao sự nghiệp, cho đến những người bình thường muốn duy trì thói quen tập gym mỗi ngày. Những câu chuyện ấy vừa gần gũi lại truyền cảm hứng mạnh mẽ.
“Atomic Habits” là một cuốn sách khá dày , chứa đựng vô vàn kiến thức thực tiễn thú vị. Tuy nhiên, điều quan trọng nhất không nằm ở việc bạn đọc bao nhiêu, mà là bạn sẽ áp dụng được bao nhiêu. Sau khi đọc xong, mình mong bạn sẽ bạn sẽ thử bắt đầu với một hành động nhỏ nào đó. Bởi nếu bạn chỉ đọc rồi để đó, thì mọi kiến thức sẽ dần trôi tuột một cách vô nghĩa.
Tác giả bài viết: Huỳnh Ngọc